Bác sĩ cho biết: cảm giác choáng váng có thể xuất phát từ tình trạng mất nước hoặc các bệnh lý nghiêm trọng hơn.

Cảm giác sắp ngất rất đáng sợ, khiến nhiều người lo lắng tìm nguyên nhân. Phần lớn trường hợp, người bệnh cảm thấy hoàn toàn khỏe mạnh trước khi xảy ra cơn ngất. Tuy nhiên, với một số người khác, choáng váng có thể liên quan đến các bệnh lý tiềm ẩn cần được thăm khám.

Ngất xỉu, bất kể nguyên nhân, đều xảy ra khi lưu lượng máu lên não giảm hoặc bị gián đoạn tạm thời. Các cơ chế liên quan có thể bao gồm tụt huyết áp, giảm nhịp tim hoặc các yếu tố thần kinh không liên quan tới tim.

Ngay cả khi không ngất xỉu, giảm huyết áp hoặc nhịp tim cũng có thể gây choáng váng – cảm giác mơ hồ rằng bạn sắp ngất. Trong khi đó, chóng mặt có thể bao gồm cảm giác choáng nhưng còn kèm theo cảm giác mọi vật quay cuồng.

Dưới đây là 10 nguyên nhân tiềm ẩn khiến bạn cảm thấy choáng váng. Dù nguyên nhân là gì, hãy luôn thận trọng và tìm kiếm sự hỗ trợ y tế khi có triệu chứng mới hoặc triệu chứng không tự cải thiện.

1. Mất nước

Ở môi trường nóng, đổ mồ hôi hoặc không uống đủ nước có thể khiến cơ thể mất dịch, làm giảm huyết áp và gây choáng váng.
Triệu chứng đi kèm: khô miệng, khô da, nước tiểu sẫm màu, đau đầu.

Nằm xuống giúp tăng lưu lượng máu đến tim và não, cải thiện triệu chứng nhanh chóng.

2. Cảm giác bất ngờ

Các tình huống gây giật mình kích hoạt phản ứng thần kinh khiến huyết áp giảm, gây choáng váng. Bạn có thể tái mặt hoặc buồn nôn trước khi ngất.

3. Đứng dậy quá nhanh

Còn gọi là hạ huyết áp tư thế đứng, xảy ra khi huyết áp giảm đột ngột lúc chuyển từ ngồi/nằm sang đứng.
Thông thường không nghiêm trọng, nhưng nếu diễn ra thường xuyên hoặc nặng hơn, bạn cần đi khám.

4. Nhịp tim bất thường

Rối loạn nhịp tim khiến tim đập quá nhanh hoặc quá chậm, ảnh hưởng đến lượng máu lên não.
Ngất xỉu do rối loạn nhịp tim thường đột ngột, không có dấu hiệu báo trước, khiến bác sĩ ưu tiên đánh giá ngay vì đây là nguyên nhân phổ biến gây đột tử do tim.

5. Các vấn đề về van tim

Van tim hoạt động không bình thường khiến tim phải làm việc nhiều hơn để bơm máu.
Ở người trẻ, có thể liên quan đến dị tật bẩm sinh; ở người lớn tuổi, nguy cơ rối loạn nhịp tim tăng cao.
Choáng váng thường xuất hiện rõ khi hoạt động thể chất.

6. Tác dụng phụ của thuốc

Một số thuốc giảm đau và thuốc điều trị lo âu có thể khiến nhịp tim chậm hoặc làm giảm huyết áp, gây choáng váng.

Đôi khi tình trạng này xuất hiện ở những tác dụng phụ ít gặp, buộc bác sĩ phải đánh giá lại đơn thuốc.
Trong trường hợp hiếm gặp, choáng váng hoặc ngất có thể do phản ứng dị ứng thuốc nặng, khi mạch máu giãn rộng và huyết áp giảm sâu.

7. Hạ đường huyết

Bỏ bữa hoặc ăn không đủ chất khiến lượng đường trong máu giảm, làm não và tim thiếu năng lượng glucose – gây choáng váng.

Nếu bạn mắc tiểu đường và đang dùng thuốc hạ đường huyết, tình trạng này cần đặc biệt chú ý vì có thể dẫn tới co giật hoặc bất tỉnh.

8. Cúm mùa

Cúm có thể gây sốt, đau nhức, mất nước và giảm ăn uống – dẫn đến hạ đường huyết hoặc thiếu dịch, gây choáng váng.
Nên ưu tiên các loại thức ăn mềm, lỏng và dễ tiêu.

9. Đột quỵ

Choáng váng đi kèm với:

• Yếu liệt

• Tê hoặc ngứa ran

• Khó nói

• Thay đổi thị lực

… có thể là dấu hiệu của đột quỵ, khi dòng máu đến một vùng não bị gián đoạn. Đây là trường hợp cần cấp cứu ngay.

Giảm lưu lượng máu lên não có thể do cục máu đông – nguyên nhân của đột quỵ thiếu máu cục bộ.

10. Hội chứng nhịp tim nhanh tư thế đứng (POTS)

POTS xảy ra khi nhịp tim tăng nhanh bất thường lúc chuyển từ nằm/ngồi sang đứng.
Cơ thể không điều chỉnh kịp huyết áp khi thay đổi tư thế, dẫn đến chóng mặt và choáng váng.

Bạn cần làm gì khi cảm thấy choáng váng?

• Bổ sung nước đầy đủ

• Duy trì chế độ ăn đầy đủ dinh dưỡng

• Ngủ đủ giấc

• Hạn chế rượu bia và caffeine

• Duy trì bữa phụ nếu dễ bị hạ đường huyết

Khi nào cần thăm khám bác sĩ?

Không cần quá lo lắng nếu bạn chỉ choáng váng 1–2 lần.
Tuy nhiên, hãy đi khám nếu:

• Tình trạng xảy ra thường xuyên hoặc kéo dài

• Choáng váng hơn vài ngày

• Kèm đau đầu, thay đổi thị lực

• Yếu liệt tay chân

• Tiêu chảy, nôn ói

• Đau ngực hoặc khó thở

• Cảm giác sắp ngất hoặc đã từng ngất

Bệnh viện An Sinh
(Nguồn tham khảo: Prevention)
Sức khỏe và hạnh phúc của gia đình bạn