Bệnh tiểu đường típ 1 có thể làm tăng nguy cơ nhiễm một số loại virus herpes, trong đó có virus gây bệnh zona. Việc tiêm vắc-xin và áp dụng các biện pháp phòng ngừa là những bước quan trọng giúp giảm thiểu nguy cơ này.
Herpesvirus là một họ virus phổ biến toàn cầu, bao gồm nhiều chủng có khả năng tồn tại lâu dài trong cơ thể con người. Với những người đang sống chung với bệnh tiểu đường típ 1 – một rối loạn tự miễn ảnh hưởng đến gần 9 triệu người trên toàn thế giới – nguy cơ nhiễm các virus này có thể cao hơn so với người bình thường.
Mối liên hệ giữa tiểu đường típ 1 và virus herpes
Những người có hệ miễn dịch suy yếu, bao gồm bệnh nhân tiểu đường típ 1, dễ bị nhiễm trùng hơn – đặc biệt là các chủng virus herpes như herpes simplex (HSV) và varicella-zoster (VZV). Các virus này rất dễ lây lan, ngay cả khi người mang virus không có triệu chứng rõ ràng.
Herpes simplex có hai loại phổ biến:
-
HSV-1 thường gây mụn rộp ở miệng, lan truyền qua tiếp xúc da gần.
-
HSV-2 là nguyên nhân chính gây herpes sinh dục, phổ biến hơn ở người trưởng thành.
Mặc dù chưa có bằng chứng rõ ràng về mối liên hệ trực tiếp giữa tiểu đường típ 1 và HSV, một số nghiên cứu cũ cho thấy bệnh tiểu đường típ 2 có thể làm tăng nguy cơ nhiễm HSV-1.
Tiểu đường típ 1, zona thần kinh và đau dây thần kinh sau zona
Virus varicella-zoster là tác nhân gây bệnh thủy đậu. Sau khi khỏi bệnh, virus có thể nằm yên trong tế bào thần kinh và tái kích hoạt nhiều năm sau, gây ra bệnh zona – một dạng phát ban đau rát, kèm mụn nước.
Bệnh zona có thể dẫn đến đau dây thần kinh sau zona (PHN), một biến chứng kéo dài và thường gặp. Người mắc bệnh tiểu đường, đặc biệt là típ 1, có nguy cơ mắc bệnh zona cao hơn. Ngoài ra, PHN cũng có xu hướng nghiêm trọng và dai dẳng hơn ở nhóm bệnh nhân này.
Tiểu đường làm suy yếu miễn dịch và tăng nguy cơ nhiễm virus
Lượng đường huyết cao kéo dài ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động của hệ miễn dịch, làm suy giảm khả năng chống lại vi khuẩn và virus. Bệnh nhân tiểu đường thường hồi phục chậm hơn sau các nhiễm trùng, và nguy cơ bị biến chứng cũng cao hơn.
Tình trạng viêm mạn tính do đường huyết cao cũng gây thêm áp lực lên hệ miễn dịch, khiến cơ thể khó chống lại các tác nhân gây bệnh.
Triệu chứng herpes cần lưu ý ở người mắc tiểu đường típ 1
Virus herpes đôi khi không gây triệu chứng, nhưng khi xuất hiện, người bệnh có thể gặp:
-
Mụn nước hoặc loét quanh miệng (HSV-1) hoặc vùng sinh dục, hậu môn (HSV-2)
-
Sốt, đau họng, đau cơ, mệt mỏi
-
Sưng hạch bạch huyết
-
Phát ban da kèm mụn nước chứa dịch (VZV)
-
Vảy đóng sau khi mụn nước vỡ (VZV)
Ở người mắc tiểu đường típ 1, các triệu chứng còn có thể đi kèm với tăng đường huyết, mất nước hoặc dấu hiệu nhiễm xeton. Nếu thấy dấu hiệu bất thường, cần đến bệnh viện càng sớm càng tốt.
Làm thế nào để phòng ngừa herpes nếu bạn bị tiểu đường típ 1?
Việc chủ động phòng ngừa là rất quan trọng. Nếu bạn chưa từng mắc thủy đậu, hãy tiêm vắc-xin varicella. Nếu đã từng bị thủy đậu, vắc-xin VZV sẽ giúp giảm nguy cơ mắc bệnh zona.
Đối với virus HSV, cần thực hành lối sống an toàn:
-
Tránh dùng chung đồ ăn, thức uống, dụng cụ cá nhân
-
Không hôn khi có vết loét ở miệng
-
Quan hệ tình dục an toàn, sử dụng bao cao su đúng cách
-
Tìm hiểu tiền sử bệnh tình dục của bạn tình
Việc tăng cường miễn dịch thông qua chế độ ăn uống giàu vitamin C, D, E và nhóm B cũng có lợi. Ngoài ra, thuốc kháng virus như acyclovir, valacyclovir, famciclovir có thể giúp điều trị herpes nếu được sử dụng sớm.
Tóm lại
Người mắc bệnh tiểu đường típ 1 có nguy cơ cao hơn đối với một số loại virus herpes, đặc biệt là zona và herpes sinh dục. Đường huyết cao kéo dài làm giảm khả năng miễn dịch, từ đó làm tăng nguy cơ mắc bệnh và biến chứng nghiêm trọng hơn.
Việc tiêm phòng, thực hành vệ sinh cá nhân tốt và có lối sống lành mạnh sẽ giúp bạn phòng ngừa hiệu quả các bệnh do herpesvirus gây ra. Nếu có triệu chứng nghi ngờ hoặc biểu hiện bất thường trên da, miệng hoặc cơ thể, hãy đến gặp bác sĩ sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
Bệnh viện An Sinh
(Nguồn tham khảo: Healthline)
Sức khỏe và hạnh phúc của gia đình bạn